Halo etkisi

Bir kisiyi ilk kez gördügünüzde hemen onun hakkinda kafanizda bir yorum yaparsiniz. Bu ilk izlenime halo etkisi deniliyor. Jestler, mimikler, beden hareketi, eli nasil siktiginiz ilk izlenimlerin olusmasina yardimci oluyor. Bir kisiyi ilk gördügünüzde edindiginiz anlik izlenimin, o kisiyi degerlendirmemizde bazen dogru bazen ise yanlis bir anahtar oluyor. Baska bir deyisle, halo etkisi, ilk izlenimlerin diger kisiyi algilamada önemli bir referans noktasi olusturmasi anlamina geliyor. Eger bir kisiyi ilk kez çok bilgili bir insan olarak algilamissak, bu önyargimiz o kisinin diger bütün iliskilerinde de degerlendirme ölçütü oluyor. Yeni bilgiler edinmedikçe, o kisiyi hep bilgili olarak görmeyi sürdürme ihtimali yüksek oluyor. Eger karsinizdaki kisiye ilk görüste olumsuz bir puan vermisseniz ayni zamanda tekrara arti puan vermeniz de zorlasiyor. Örnegin birisi ile tanisiyorsunuz, ancak yeni tanistiginiz için bu kisinin kusurlari ya da kötü davranislari hakkinda bilginiz yok. Ilk izlenimi sizde olumlu ise, bu tanistiginiz kisinin daha sonraki kötü davranislarinda bile onu savunmaya çalisirsaniz, o zaman halo etkisinin altindasiniz demektir. Ben bu halo etkisine takis durumdayim bu aralar bana biraz Nasreddin Hoca’nin ‘ye kürküm ye’ fikrasini animsatiyor. Üstünüz basiniz dogru düzgün, konusmaniz etkili degilse ne kadar zeki, kültürlü olursaniz olun o ilk etkiyi silmeniz mümkün olmuyor yani her sey o ilk ana kilitlenip kaliyor. Mesela bir doktorun hep akilli oldugunu düsünürüz ama doktor oldugunu bilmeden önce onun sadece dis görünüsüne odaklanir ve hakkinda yorumlar yapariz. Bazen bu kafamizin içindeki yorumlar çok acimasiz bile olabilir. Her güzeli iyi insan sanmak, her yakisikliyi adam sanmak da bu halo etkisinden olsa gerek travesti bir birey sirf dis görünüsü adama benziyor diye bir adama gönül vermis ama adam bildigin odun çikmis. Oysa o hala halo etkisi ile adami övmeye devam ediyor. Bu olayi Adana travestilerinden yakin bir arkadasi ile paylasinca arkadasi objektif bir gözle adami degerlendirmeye tabi tutmus ve aci gerçegi bizim travesti bireyin yüzüne söyleyivermis. Kabul etmesi zor olsa da halo etkisinden kurtulmak için her zaman bir üçüncü göze ihtiyaç vardir. Sevgilerimle travesti Iclal.